De Beurs van Berlage

U staat voor de Beurs van Berlage, een imposant rijksmonument gelegen in het hart van Amsterdam. Het gebouw heeft een rijke geschiedenis als expositieruimte, congrescentrum en locatie voor evenementen. Maar wist je dat de bouw van deze beurs alles behalve vanzelfsprekend was? In de jaren '70 van de 19e eeuw bleek de Beurs van Zocher niet langer toereikend te zijn voor Amsterdam's economische groei. Na een lang debat tussen verschillende partijen werd besloten om een nieuwe beurs te bouwen als onderdeel van een groot stedenbouwkundig plan dat het Centraal Station met de Dam moest verbinden.

Een prijsvraag werd uitgeschreven om meerdere architecten de kans te geven hun ontwerp in te dienen. De ontwerpen werden ingediend onder een motto in plaats van met naam en toenaam, om zo vriendjespolitiek of nationalistische gevoelens te vermijden. Uiteindelijk werden 199 ontwerpen beoordeeld door de jury, waaronder het ontwerp van Hendrik Petrus Berlage en zijn partner. Hoewel zij niet als eerste eindigden, waren zij de enige Nederlanders die overbleven in de afsluitende 5-koppige wedstrijd. Louise Marie Cordonnier, de winnaar van de wedstrijd, had een ontwerp dat gelijkenissen vertoonde in stijl en gebruik van materialen met het stadhuis van La Rochelle. Toen de winnaars tentoon werden gesteld viel een lezer van het tijdschrift 'de Opmerker' op dat haar ontwerp nagenoeg hetzelfde was als dat van het stadhuis van La Rochelle. Doordat er sprake was van plagiaat en een gebrek aan een volledige begroting, ging er een streep door haar overwinning.

De bouw van de Beurs van Berlage was controversieel omdat het niet paste in de architectuur van het slechts 20 jaar jongere Rijksmuseum en Centraal Station. Sinds de opening in 1903 slaat de klok van het gebouw elke ochtend om 5 voor 9 omdat de beurs om 9 uur opent. Tegenwoordig is de Beurs van Berlage een must-see bezienswaardigheid voor iedereen die geïnteresseerd is in architectuur. De AEX, de huidige Amsterdamse Beurs bevindt zich vlak naast de Beurs van Berlage op het beursplein.