De Val van Antwerpen

We staan nu op de plek waar ooit de oude citadel van Antwerpen stond. Deze vesting werd in 1567 gebouwd in opdracht van de hertog van Alva, als symbool van Spaans gezag na de Beeldenstorm. Vanuit deze citadel hielden de Spanjaarden de stad in bedwang en bereidden ze nieuwe veldtochten voor. Wat nu een gewone stadswijk lijkt, was toen een zwaarbewaakt bolwerk dat angst inboezemde.

Van hieruit vertrok Alexander Farnese, hertog van Parma, in 1584 om het beleg van Antwerpen te beginnen. Antwerpen was toen een welvarende, dichtbevolkte stad en een belangrijk bolwerk van verzet tegen de Spaanse overheersing. Farnese wist dat hij de stad alleen kon breken door haar volledig af te sluiten van de buitenwereld. Rondom Antwerpen liet hij forten bouwen en uiteindelijk werd ook de Schelde, de levensader van de stad, geblokkeerd.

De meest indrukwekkende constructie van dit beleg was de schipbrug van Parma: een gigantische brug van met kettingen verbonden schepen, versterkt met kanonnen en houten palissades. Deze brug sneed Antwerpen af van hulp en bevoorrading via het water. Pogingen vanuit het noorden om de blokkade te breken, bijvoorbeeld door dijken door te steken en de omgeving te laten overstromen, mislukten.

Ondertussen werd de stad steeds verder uitgeput door honger en constante beschietingen. In augustus 1585 moest Antwerpen zich overgeven. De inwoners kregen een harde keuze: zich bekeren tot het katholicisme of vertrekken. Zo’n 40.000 mensen verlieten de stad.