Het cenotaaf

Het bleke stenen bouwwerk dat hier op Whitehall voor je staat, heet de Cenotaph, en de naam zegt alles. De naam is afgeleid van de Griekse woorden voor ‘leeg graf’ en verwijst naar een gedenkteken voor degenen wier lichamen nooit zijn teruggevonden of ver van huis rusten. Het is ontworpen door de architect Sir Edwin Lutyens en werd in 1920 onthuld, slechts twee jaar na het einde van de Eerste Wereldoorlog, het verwoestende conflict dat miljoenen mensen in Europa en daarbuiten het leven kostte.

Wat je als eerste opvalt, is de soberheid. Geen gedetailleerd beeldhouwwerk, geen heroïsche figuren, geen vergulde versieringen. Alleen strakke Portlandsteen, een rechthoekige vorm en een uitgehouwen lege kist aan de bovenkant. Die eenvoud is juist de bedoeling. De Cenotaph is van iedereen die iemand heeft verloren.

Elk jaar op Remembrance Sunday, de zondag die het dichtst bij 11 november ligt – de datum waarop in 1918 de wapenstilstand van de Eerste Wereldoorlog werd getekend – vult dit stuk weg zich met een stille plechtigheid. Leden van de koninklijke familie, ministers en militaire leiders leggen hier kransen neer, gevolgd door een parade van oorlogsveteranen. Het monument eert nu ook gesneuvelde soldaten uit de Tweede Wereldoorlog, het Falklandoorlog en andere oorlogen.

Het is, heel toepasselijk, het leegste monument in Londen dat op de een of andere manier toch helemaal vol aanvoelt.