Oudegracht

Wat je nu ziet, is eigenlijk geen gracht. De Oudegracht is een getemde rivier, de Rijn zelf, die door de eeuwen heen is omgelegd en heringericht. Al in de 10e eeuw leidde Utrecht een deel van de Rijn om tot handelsroute. Toen, in 1122, werd stroomopwaarts bij Wijk bij Duurstede een dam gebouwd, daalde het waterpeil drastisch en greep de stad haar kans. Ze groeven de oevers uit, stapelden de uitgegraven aarde langs de randen op en plotseling lag de straat enkele meters boven het water. Daarom sta je zo veel hoger dan de boten onder je.

Die stenen kelders langs het water, de werfkelders, werden direct in die verhoogde oevers gebouwd. Middeleeuwse kooplieden sloegen daar hun goederen op en laadden en losten vracht rechtstreeks vanaf het water. Tegenwoordig zijn er cafés en restaurants in gevestigd, maar de sporen van de oude handelsstad zijn nog steeds duidelijk zichtbaar in het metselwerk.

Kijk nu eens naar de kleine markering op de kade beneden. Die geeft aan waar de stadskraan 437 jaar lang stond. Op 9 september 1837 gebruikten arbeiders hem om vier gietijzeren vrouwen omhoog te hijsen, die vanuit Engeland waren besteld voor de gevel van de Winkel van Sinkel. De laatste bleek één dame te veel. De kraan brak, stortte in het water en werd nooit meer herbouwd. De vier beelden overleefden het, werden later uit het water gehaald en staan nog steeds op die gevel. De Utrechters gaven ze meteen de bijnaam 'de Britse hoeren'.