Lippmann, Rosenthal & Co. was een naam die in Joods Amsterdam al sinds de negentiende eeuw vertrouwen wekte. In 1941 opende aan de Sarphatistraat een tweede kantoor onder precies die naam, dat alleen de letters op de deur met de oude bank deelde. De stad noemde het kortweg Liro.
Vanaf augustus van dat jaar moesten Joodse inwoners hier hun geld, effecten, sieraden, goud, kunst en verzekeringspolissen inleveren. De verordening begon bij wie vermogend was en gold al snel voor iedereen, tot aan het laatste spaarbankboekje. Op papier bleef het ingeleverde bezit van jou, en je mocht er maandelijks een klein bedrag van opnemen om van te leven.
In 1942 en 1943 draaide het kantoor op volle toeren, met tienduizenden stortingen en honderden miljoenen s in beheer. Van dat geld werden de deportaties betaald, kamp draaiende gehouden en premies uitgekeerd aan wie onderduikers aangaf, zodat de roof in feite zijn eigen uitvoering bekostigde.
Na ging het kantoor over in Nederlandse handen, onder de naam Liquidatie van Verwerving Sarphatistraat, met de opdracht terug te geven wat er nog lag. Een deel van de rekeninghouders keerde nooit terug, en veel van hun bezit evenmin.
Bronnen. Verhaal: Wikipedia – Lippmann, Rosenthal & Co. (Sarphatistraat); JoodsAmsterdam.nl – Lippmann Rosenthal bank; Joods Cultureel Kwartier – geschiedenis van de Liro-bank Foto's: Rudolf Breslauer, publiek domein via Wikimedia Commons; anonieme foto, Beeldbank Stadsarchief Amsterdam, publiek domein
