Het Nationaal Monument op is tweeëntwintig meter hoog en staat er sinds 1956. Architect ontwierp de zuil van travertijn en beeldhouwer maakte de reliëfs: drie geboeide mannen voor het lijden van de oorlog, honden aan hun voeten voor verdriet en trouw, en daarboven een vrouw met een kind in haar arm, omringd door duiven.
Het persoonlijkste zit in de muur erachter. Daar zijn elf urnen ingemetseld met aarde van executieplaatsen uit elke toenmalige provincie, aangevuld met een twaalfde urn met aarde van de erevelden in Indonesië.
Elk jaar op om acht uur 's avonds is het hier twee minuten stil, met de koning erbij en het hele land dat meekijkt. De rest van het jaar is het gewoon de plek waar iedereen op de treden zit, met de stad eromheen in volle gang.
Bronnen. Verhaal: Nationaal Comité 4 en 5 mei, Nationaal Monument op de Dam. https://www.4en5mei.nl Oorlogsmonumenten, Nationaal Monument Dam Amsterdam. https://www.oorlogsmonumenten.nl Foto's: Doriann Kransberg, Stadsarchief Amsterdam
