Aan de Jodenbreestraat, op nummer 4, staat een breed huis met rode luiken dat groter oogt dan de panden ernaast. Rembrandt van Rijn kocht het in 1639, toen hij de best betaalde portretschilder van Amsterdam was en een adres wilde dat daarbij paste.
Hij betaalde dertienduizend in termijnen, en kwam daar nooit doorheen. Twintig jaar lang woonde, schilderde en handelde hij hier, met leerlingen op de zolder en een kunsthandel aan de voorkant. Toen de schuld hem in 1656 inhaalde, vroeg hij de rechtbank om boedelafstand, waarna het huis en alles erin onder de hamer gingen.
Juist die ramp maakt het museum mogelijk. Voor de veiling legde een ambtenaar van de Desolate Boedelkamer vast wat er in elke kamer stond, voorwerp voor voorwerp. In die lijst staan de schilderijen van collega's, en ook de verzameling waar Rembrandt zijn geld aan uitgaf: schelpen uit Azië, Romeinse borstbeelden, wapenrustingen, opgezette dieren en de exotische stoffen die in zijn werk terugkomen.
Dankzij die inventaris kon het huis in de twintigste eeuw kamer voor kamer worden teruggebouwd. Wie binnen een kaartje koopt loopt daarom door het huishouden van een schilder die net even weg is, met de verfpotten en de drukpers op hun plek, en in het atelier wordt nog dagelijks verf gewreven volgens zeventiende-eeuwse recepten.
Bronnen. Verhaal: Museum Het Rembrandthuis; Stadsarchief Amsterdam, archief van de Desolate Boedelkamer en de boedelinventaris van 1656; RKD, Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis Foto's: Stadsarchief Amsterdam
