History Utrecht

Paleis Lofen en de stadsrechten

Achter een poortje aan de Vismarkt ligt de plek waar Utrecht een stad werd.

1 min lezenVismarkt 5

Luister naar dit verhaal

Ingesproken audio uit onze tour door Utrecht

Tussen twee winkelpuien zit een smal poortje met een kroon erboven en de naam Paleis Lofen. Daarachter ligt de geboortegrond van de stad, en eeuwenlang wist niemand dat nog.

Hier stond het paleis waar de Duitse keizers verbleven als ze Utrecht aandeden, gebouwd in de eerste helft van de elfde eeuw op Romeinse resten. Met 1122 was op bezoek toen er voor de deur een gevecht uitbrak tussen zijn hovelingen en de knechten van . De Utrechters kozen partij voor de keizer.

Hun beloning werd op 2 juni bezegeld in twee oorkonden, hier in dit paleis ondertekend. Een eigen rechtbank, vrijstelling van een deel van de tol, en toestemming voor een stadsmuur.

Het perkament bestaat nog. Het ligt in een klimaatkamer bij Het Utrechts Archief en komt één dag per jaar tevoorschijn, op de verjaardag van de stad. Het zegel van Hendrik V eraan is gehavend.

Van het paleis zelf bleef niets zichtbaar. Men bouwde er huizen bovenop en de herinnering verdween, tot de bogen in de negentiende eeuw in een kelder werden teruggevonden.

We lopen nu naar het Domplein, naar een trap die nog duizend jaar verder terug gaat.

Kaart met Vismarkt 5, 3511 KR Utrecht, Netherlands
Vismarkt 5, 3511 KR Utrecht, NetherlandsUtrecht
Route plannen

Bronnen. Verhaal: Het Utrechts Archief (stadsrechtoorkonde 2 juni 1122); Tijdschrift Oud-Utrecht, februari 2022; Paleis Lofen Foto's: Source photo: Het Utrechts Archief

Hoor het waar het gebeurde

Loop De Geschiedenis van Utrecht met ROODS.

Paleis Lofen en de stadsrechten is stop 6 van een wandeling van 78 minuten door Utrecht. Open ROODS in je browser, loop naar een pin en het verhaal begint.

  • Verhalen op een kaart, met ingesproken audio
  • Loop in je eigen tempo, stop waar je wilt
  • Werkt in je browser. Een app is niet nodig.
Start De Geschiedenis van Utrecht

Meer verhalen in de buurt

Meer uit Utrecht →

Loop een route in Utrecht

Alle routes →