Trijn van Leemput

Welkom in Utrecht, en welkom bij een wandeling langs de mensen die deze stad hebben gemaakt.

Je staat op een brug over de Oudegracht, en naast je staat een vrouw in brons met een vaandel in haar hand. Zij is het beste begin dat deze route kan hebben, want wat ze deed was strafbaar.

In het voorjaar van 1577 stond er aan de westkant van de stad een kasteel dat de Utrechters daar nooit hadden gewild. Karel V had het laten bouwen om de stad in bedwang te houden, en toen het Spaanse garnizoen zich eindelijk had overgegeven bleef het ding leeg staan. Slopen mocht niet, want de Staten van Utrecht durfden dat niet zonder toestemming uit Spanje.

Op de avond van 2 mei ging Trijn van Leemput met een groep andere vrouwen naar de muur toe en begon er zelf aan. Volgens de overlevering had ze een blauwe schort aan een bezemsteel gebonden als vlag. De stad volgde haar voorbeeld, en toen de officiële toestemming maanden later eindelijk kwam stond er al bijna niets meer.

Ze woonde hier vlakbij aan de Oudegracht, in een huis dat Die Vergulde Craen heette, en ze ligt begraven in de Domkerk. Lange tijd werd betwijfeld of ze echt had bestaan, tot archiefonderzoek haar terugvond.

In het komende uur loop je van hier naar het zuiden, langs acht andere Utrechters. Ze hebben één ding gemeen: geen van hen deed wat er van hen werd verwacht. Een monnik uit Engeland die een volk kwam bekeren dat daar niet om had gevraagd. Een geleerde die een universiteit binnenkwam die geen vrouwen toeliet. Een paus die toegaf dat zijn eigen kerk de fout in ging. Schilders die uit Rome terugkwamen met een manier van kijken die hier niemand kende. Een zanger die zijn liedjes maakte in een taal die je volgens de school moest afleren. En aan het eind een vrouw die vierhonderd jaar na Trijn iets deed wat hier verdacht veel op lijkt.

We lopen nu langs de Oudegracht en de Neude naar het Janskerkhof.