In 1667, dertien jaar voor zijn dood, kreeg de opdracht die zijn laatste grote werk in de stad zou worden: de oversteek naar de Engelenburcht, waar deze wandeling bij de rivier afloopt.
Paus vroeg hem de oversteek te verfraaien, en Bernini ontwierp tien engelen die elk een werktuig van de kruisiging dragen: de doornenkroon, de zweep, de spijkers, het kruis. Ze staan als een reeks, zodat de pelgrim die naar Sint-Pieter liep stap voor stap passeerde.
Twee ervan hakte hij eigenhandig, en die bleken te mooi om buiten te laten staan. Sinds de zeventiende eeuw staan ze in , vlak bij het plein waar je vanochtend begon, en op de brug staan kopieën.
De burcht erachter begon als het mausoleum van en werd daarna vesting, gevangenis en pauselijke vluchtplaats.
Van de twee mannen heeft Bernini het laatste woord gekregen: hij werd rijk, beroemd en begraven in Santa Maria Maggiore, terwijl eenzaam stierf en onder een steen zonder naam ligt. Hun gebouwen staan nog steeds naast elkaar, en daar is de uitslag minder duidelijk.
Die kerk met de twee engelen is een stop op de wandeling langs de iconen van Rome, waar ze hun eigen verhaal hebben gekregen. En Hadrianus komt verderop in de stad nog een keer terug, in de tempel met de elf zuilen die voor hem werd gewijd, op de wandeling door het antieke hart.
Dit is het einde van deze wandeling, tegenover de burcht aan de rivier. Veel kijkplezier verder in Rome!
Vanaf hier brengt bus 40 of 64 je in tien minuten terug naar het centrum, en wie liever loopt volgt de Tiber in een half uur terug naar Piazza Barberini.
Bronnen. Verhaal: Sovrintendenza Capitolina ai Beni Culturali (Ponte Sant'Angelo); Treccani (Gian Lorenzo Bernini, angeli) Foto's: Foto: Gavin Gilmour (Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0)
