De Passage opende in 1885 en is de oudste overdekte winkelstraat van het land. Nederland had er vier, in Amsterdam, Rotterdam, Zandvoort en Den Haag, en deze is als enige overgebleven.
In de eerste helft van de twintigste eeuw was ze ook iets anders: een ontmoetingsplek voor homoseksuele mannen. Oogcontact bij een etalage, een korte herkenning, en dan samen naar het urinoir om de hoek. In de jaren dertig kwamen er in de buurt een paar cafes waar homoseksueel publiek welkom was.
Het risico was reeel. maakte seksueel contact tussen mensen van hetzelfde geslacht strafbaar zodra een van beiden jonger was dan eenentwintig, terwijl die grens voor heteroseksueel contact op zestien lag. Tussen 1911 en 1971 moesten zeker vijfduizend mannen ervoor de rechter onder ogen komen, en de politie gebruikte het artikel ook om bijeenkomsten te beeindigen.
Op 21 januari 1969 verzamelden zich ongeveer honderd jonge mensen op het , een paar minuten hiervandaan, om afschaffing te eisen. Het was de eerste openbare homodemonstratie van Nederland en waarschijnlijk van Europa. Twee jaar later verdween het artikel uit het wetboek.
De arm naar de Hofweg is jonger, uit 1928 en 1929, en soberder van vorm. De winkeliers durfden het toen nauwelijks aan, dus gingen de huren omlaag.
De volgende stop ligt vlakbij naar het noordoosten, midden op het Binnenhof: .
Bronnen. Verhaal: Rijksmonumentenregister en het boek De Haagse Passage, geschiedenis van een nieuw winkelfenomeen, over de bouw van 1882 tot 1885 en de derde arm van 1928-1929 naar ontwerp van Jos Duijnstee; IHLIA en de Canon van Nederland over artikel 248bis, het aantal vervolgde mannen en de demonstratie op het Binnenhof van 21 januari 1969. Als tweede bron nl.wikipedia over de Passage als ontmoetingsplaats. De verlaagde huren bij de opening van de derde arm zijn nog te verifieren. Foto's: 1. Verhees, A.C. (1859-1929) uit haags Gemeentearchief 2. Wesstra, H. jr. (1843-1911) uit het Haags Gemeentearchief 3. Vrienden van Den Haag (Kleef, Rob van) Haags Gemeentearchief
