Utrecht

Verhalen in Utrecht

105 verhalen over de plekken op onze wandelingen door Utrecht. Luister ze ter plekke in de app

Luister waar het gebeurde

Eén kaart van Utrecht. 105 verhalen erop.

Open ROODS in je browser, loop naar een pin en luister ter plekke naar het verhaal. Niets te installeren.

Open de kaart
History

Waarom de Oudegracht hier ligt

De stad raakte haar rivier kwijt en groef daarom zelf een haven.

History

Zocher en het plantsoen

Van vestingwal naar park naar snelweg en weer terug naar water.

History

De Utrechtse caravaggisten

Utrechtse schilders kwamen uit Rome terug met een manier van kijken die hier niemand kende.

History

Kasteel Vredenburg

Onder dit plein liggen de resten van een dwangburcht die de Utrechters zelf hebben afgebroken.

Culture

Het atelier van Dick Bruna

Hier tekende Dick Bruna in 1955 een konijn dat hij daarna zestig jaar bleef vereenvoudigen.

City Secrets

De bunker in het Wilhelminapark

Een schuilkelder voor zes man, dertig meter van het huis van de NSB-burgemeester.

City Secrets

Het Kozakkenmonument

Utrecht werd bevrijd door Kozakken, en vierde dat ruim een eeuw lang.

City Secrets

De directeurswoning

Een pronkhuis van zeven meter breed dat eindigde als fietsenstalling.

City Secrets

De Hardebollenstraat

Een deftige familienaam uit de dertiende eeuw die later een heel andere lading kreeg.

City Secrets

Het paleis van Lodewijk Napoleon

Nederland had een Franse koning, en die wilde in Utrecht wonen. Vier maanden lang.

City Secrets

Het Bartholomeus Gasthuis

Zeshonderd jaar lang mensen opvangen, en dat doet het nog steeds.

City Secrets

't Wed

Een hellingbaan uit het water, en een drinkplaats voor vee op weg naar de markt.

Culture

De Stadsschouwburg

Een theater waarvan de architect door de bezetter werd bedreigd, en dat die bezetter daarna zelf gebruikte.

City Secrets

De Winkel van Sinkel

Het eerste warenhuis van Nederland, en een reclamerijm dat de winkel ruim een eeuw heeft overleefd.

Culture

De Neude

Een moeras dat een toernooiveld werd, daarna een executieplaats, en nu vol terrassen staat.

Culture

De Twijnstraat

Een winkelstraat die al eeuwen een winkelstraat is, en dat nooit is kwijtgeraakt.

Culture

Het Nijntje Museum

Honderden schetsen voor twaalf plaatjes, en vijfentachtig miljoen boekjes later.

People

Anna Maria van Schurman

Ze mocht studeren, op voorwaarde dat ze onzichtbaar bleef.

People

Sint-Willibrord

Hij kwam een volk bekeren dat daar niet om had gevraagd.

People

Herman Berkien

Hij zette de taal die je moest afleren op het podium, en een hele stad zingt hem nog mee.

City Secrets

De Vrede van Utrecht

Vijftig diplomaten, twee jaar onderhandelen, en een verdrag dat de kaart van Europa hertekende.

City Secrets

Paus Adrianus VI

De enige Nederlandse paus, en hij heeft er geen plezier aan beleefd.

City Secrets

De Duivelssteen

Een steen aan een ketting, en twee verklaringen die allebei iets over de stad zeggen.

City Secrets

Het geheim van de Sint-Michielskapel

Een getuigenis in 1730 ontketende de zwaarste vervolgingsgolf van homoseksuele mannen in de Nederlandse geschiedenis.

People

Jan van Nassau

Hij schreef het verdrag dat Nederland maakte en liep daarna weg.

People

Anton Mussert

De leider van de NSB werd hier geboren, werkte hier, en werd hier berecht.

City Secrets

Biru

Een hond die een standbeeld kreeg omdat hij er elke dag was.

History

De bouw van de Dom

Driehonderd jaar bouwen, en het belangrijkste deel stond er los bij.

History

Paleis Lofen en de stadsrechten

Achter een poortje aan de Vismarkt ligt de plek waar Utrecht een stad werd.

History

De gilden van Utrecht

Deze stad is eeuwenlang bestuurd door bakkers, schoenmakers en smeden.

History

De Unie van Utrecht

In deze zaal werd het verdrag bekendgemaakt dat Nederland heeft gemaakt.

History

De Rampjaren

In een kwartier nam een windhoos het schip van de Dom mee, en er was geen geld om het te herstellen.

History

De bevrijding op het Vredenburg

Op de plek waar een keizer een burcht neerzette, werd op 7 mei 1945 gedanst.

History

Traiectum onder het Domplein

Onder het Domplein ligt het Romeinse fort waar de stad haar naam aan dankt.

History

Het Utrechtse schip

In de kelder van dit museum ligt een schip dat twee keer jonger werd dan iedereen dacht.

History

De werfkelders van de Oudegracht

Onder de straat waarop je loopt liggen zevenhonderdtweeëndertig werfkelders.

History

Huis Ten Hert

Het hert boven de deur is de derde, en het huis is vernoemd naar een man.

History

Drakenburg

De gevel is uit 1967, de muren erachter zijn bijna zevenhonderdvijftig jaar oud.

People

Trijn van Leemput

De wandeling begint bij de vrouw die het kasteel van een keizer begon af te breken.

History

Paushuize

Hij kocht dit huis om zich terug te trekken, en werd drie maanden later paus.

History

Het Janskerkhof

Een blinde klokkenluider speelde hier op zomeravonden, en de hele wereld speelt het nog.

History

De stadskraan

De stadskraan stond hier 437 jaar en bezweek onder de vierde Engelse dame.

History

De hinderlaag bij het Rosarium

Tien verzetsstrijders doodgeschoten op de ochtend dat de stad werd bevrijd.

History

Kindjeshaven

Een crèche als dekmantel, in een straat vol Duitse buren, voor meer dan honderdvijftig Joodse kinderen.

History

Kardinaal Jan de Jong

De aartsbisschop die de NSB veroordeelde en wist wat dat zou kosten.

History

De bevrijdingskinderen

Zevenduizend kinderen werden geboren uit de bevrijdingszomer, en velen hebben hun vader nooit gekend.

History

De Maliebaan in de oorlog

Op dezelfde laan zaten het hoofdkwartier van de NSB en het verzetsnetwerk van de stad.

History

Truus van Lier

Op deze plek schoot een rechtenstudente van tweeëntwintig de hoofdcommissaris van politie dood.

People

Wim Sonneveld

De cabaretier die Utrecht verliet en er een lied over schreef dat iedereen kent.

City Secrets

De grote NSB-vergadering in Tivoli

Op 5 juni 1943 kwamen dertienhonderd NSB-leden samen in de zaal aan de Kruisstraat.

History

De spoorwegen in de oorlog

Bij het hoofdkantoor aan het Moreelsepark staat het monument voor omgekomen spoorwegpersoneel.

History

Het Joods Monument

Twaalfhonderdnegenendertig namen in Jeruzalemsteen, naast het station waar ze vertrokken.

Nature

De Singel

Bijna negenhonderd jaar oud, in 1970 half gedempt en sinds 2020 weer helemaal rond.

Nature

De Nieuwegracht

Gegraven tussen 1390 en 1393, en sindsdien de stille tegenhanger van de Oudegracht.

City Secrets

De Vismarkt

De oudste markt van de stad ligt op een plein dat eigenlijk een brug is.

Culture

De Ulu Moskee

De grootste moskee van Nederland, aan het eerste plein dat naar een islamitisch gebedshuis is vernoemd.

History

Fort de Bilt

Een boom gedoopt met chocolademelk

People

Dick Bruna

Honderdvierentwintig prentenboeken, duizenden omslagen, en een lijn die met een penseel werd gezet.

Culture

Sterrenwijk

Gebouwd voor vijfentwintig jaar

City Secrets

De Krakeling

Een kei boven de koetshuisdeur en een bel in de vorm van een krakeling, allebei door een weddenschap.

History

De Munitieramp

Op 12 juni 1967 ontplofte in de Kernhaven een schip vol afgekeurde munitie.

City Secrets

De stadskastelen

Rijke Utrechters bouwden huizen met kantelen en een traptoren, en veel ervan staan er nog.

People

Gerrit Rietveld

De zoon van een Utrechtse meubelmaker die de stoel opnieuw bedacht.

Taste

Café Olivier

Stadskasteel, toen kerk, nu een Belgisch biercafé met het orgel nog op zijn plek.

City Secrets

De Utrechtse keukenmeid

Een Utrechts kookboek uit 1754, geschreven voor het personeel in plaats van voor de kok.

Architecture

Jeannot Bürgi

Een beeldhouwer die als baby werd ondergebracht, twee keer tbc overleefde en Utrecht ging restaureren.

Culture

De Pieterskerk

De oudste kerk van de stad, met de bisschop die haar stichtte nog in de crypte.

History

De Hoge Woerd

Een Romeins schip onder een nieuwbouwwijk

Architecture

De Nieuwe Hollandse Waterlinie

Een verdediging van veertig centimeter water

City Secrets

Lombok

Vernoemd naar een koloniale strafexpeditie

Culture

Wijk C

De letter die de Fransen achterlieten

City Secrets

Het oude Pieter Baan Centrum

Zeventig jaar lang werd hier beoordeeld of een verdachte toerekeningsvatbaar was.

Nature

Het Griftpark

Het park dat Utrecht het Gifpark noemde

Culture

De Maliebaan

Aangelegd in 1637 voor een balspel, met twaalfhonderd lindebomen erlangs.

City Secrets

Kasteel de Haar

Het dorp dat twee kilometer moest opschuiven

City Secrets

Fort Rijnauwen

Het fort dat nooit werd aangevallen

City Secrets

De Mariaplaats

Genoemd naar een kerk die er niet meer staat, met een pomp die levens redde.

City Secrets

De Utrechtse hofjes

Tientallen hofjes liggen verstopt achter de gevels, gesticht voor wie het zelf niet redde.

History

De Munt

De bisschoppen kregen in 953 het muntrecht; tot 2020 werd hier geld geslagen.

History

De Janskerk

De tweelingzus van de Pieterskerk, en het noordelijke punt van het kerkenkruis.

City Secrets

De Bloemenmarkt

Al meer dan twee eeuwen bloemen, op een plein dat ooit een begraafplaats was.

Culture

De grootste fietsenstalling ter wereld

Twaalfduizendvijfhonderd plekken onder het Stationsplein, en je fietst zo naar binnen.

Culture

Museum Speelklok

Mechanische muziek in de kerk waar iemand zich liet inmetselen.

Culture

Het Spoorwegmuseum

Een station gebouwd uit ruzie, ooit roze geschilderd.

City Secrets

De condoomfabriek

Tijdens het vredescongres van 1712 maakte hier een vrouw condooms, tot ergernis van haar broer.

History

Ubica

Een middeleeuws huis aan de Ganzenmarkt, genoemd naar de matrassenfabriek die er zat.

Culture

Het stadhuis van Utrecht

Zes woonhuizen die de stad één voor één heeft opgeslokt.

Architecture

Rietveld Schröderhuis

Het huis dat met misleidende tekeningen door de keuring kwam.

History

Het Academiegebouw

Een negentiende-eeuwse voorgevel met daarachter een zaal uit 1462 waar Nederland begon.

History

De Utrechtse grachten

Straat, werf en water boven elkaar, met ruim zevenhonderd kelders ertussen.

Architecture

De Domtoren

Honderdtwaalf meter, zestig jaar bouwen, en sinds 1674 staat hij los van zijn kerk.

Architecture

De Domkerk

Een kathedraal waarvan het belangrijkste deel ontbreekt.

History

Jopie van der Veen

Een Utrechts meisje hield van 1942 tot 1944 een dagboek bij in schoolschriftjes.

History

Terug op de Biltstraat

Terug op de Biltstraat, waar de bevrijders binnenreden.

Culture

Boekhandel Broese

Een boekhandel die ouder is dan het Koninkrijk der Nederlanden.

History

Oudaen

In 1276 in steen gebouwd, toen iedereen nog in hout bouwde.

History

Sonnenborgh

Een bolwerk tegen kanonskogels dat de oudste sterrenwacht van Nederland werd.

City Secrets

Het lustrum van 1926

In 1926 trok een farao door de binnenstad, vier jaar na de opening van het graf van Toetanchamon.

City Secrets

Het eindeloze gedicht

Elke zaterdag één letter erbij, en rond 2080 is het af.

City Secrets

Belastingvrij bier

De stad schafte de bieraccijns af om studenten naar Utrecht te lokken.

Culture

't Oude Pothuys

Vier eeuwen kelder: opslag, brouwerij, en nu elke avond livemuziek.

Culture

Het Louis Hartlooper Complex

Een politiebureau dat een bioscoop werd, vernoemd naar de man die hier de film binnenbracht.

History

Het Catharijneconvent

Een middeleeuws klooster dat nu de grootste collectie christelijke kunst van het land bewaart.

People

Herman van Veen

Zanger, clown, schrijver en tekenaar, en al die dingen tegelijk.

History

De Jacobikerk

De spits waaide er in 1674 af en kwam pas tachtig jaar na de oorlog terug.

Je hebt over Utrecht gelezen.
Loop er nu zelf doorheen.

Deze verhalen zijn pinnen op onze kaart. Open ROODS, loop naar een ervan en luister waar het gebeurde.

Open ROODS